Panelonderzoek ‘Trauma en de feestdagen’
De leden van het Traumanet Panel deelden onlangs veel waardevolle ervaringskennis over trauma en de feestdagen. Hun tips hebben we omgezet in zes handvatten.
Door voordat de kerstvakantie van start gaat, bewust stil te staan bij je behoeftes en – eventueel samen met je naasten – een planning te maken die daarbij aansluit, kun je deze periode benutten om beter in contact te komen met jezelf en met dat wat jij belangrijk vindt.
Eerste resultaten Panelonderzoek ‘Trauma en de feestdagen’
Â
1. Doe het op jouw manier
In reclames, films en op sociale media. Bijna overal zie je perfecte plaatjes over de feestdagen als een vrolijke tijd met familie, samenzijn en verbinding. Als dit voor jou, om wat voor reden dan ook, (dit jaar) niet haalbaar is, herinner jezelf er dan aan dat de plaatjes die je ziet en de verhalen die je hoort, precies dà t zijn.
Perfectie bestaat niet. En jij, bent helemaal vrij om zèlf een invulling aan de feestdagen te geven die op dit moment bij jou en je behoeftes past. Door je op je eigen behoeftes te richten en daarnaar te handelen, kun je een nieuw gevoel van vrijheid gaan ervaren.
2. Sta stil bij je behoeftes
De periode rondom de feestdagen, is een uitgelezen kans om stil te staan bij wat jij belangrijk vindt en waar je behoefte aan hebt.
Je kunt dit simpel achterhalen door een vel papier te pakken en de zin ‘Ik heb de komende tijd behoefte aan…’ en de zin ‘Ik heb tijdens de feestdagen zin in…’ af te maken. Zet voor beide zinnen een timer op 10 min. en schrijf op wat er als eerste in je opkomt. Probeer je hart te laten spreken en je oordeel los te laten. Na afloop kun je je belangrijkste behoeftes en de dingen waar je de meeste zin in hebt omcirkelen.
3. Maak een planning
De feestdagen hoeven je niet te overvallen. Voor elke periode waarvan je vooraf weet dat het voor jou uitdagend kan zijn, kun je een planning maken. Dat geeft structuur en vaak ook een gevoel van veiligheid voor je zenuwstelsel.
Schrijf alle dagen rondom de feestdagen op een vel papier. Noteer als eerste de activiteiten die je al hebt ingepland. Voeg daarna wat leuke en fijne dingen toe van het ‘zin in lijstje’ uit de vorige stap. Pak vervolgens je ‘behoeften lijstje’ erbij. Sluit je planning aan op je behoeftes en energieniveau? Zo niet, doe dan aanpassingen. Heb je een naaste? Maak de planning dan samen.
4. Kies bewust sociale momenten
Omring je met mensen bij wie je je veilig voelt. Dit kan ook een gekozen familie zijn. Wees, als dat voor jou goed voelt, eerlijk over je gevoelens en behoeftes. Sla gerust uitnodigingen af als het voor jou te belastend is of stel kortere contactmomenten voor die minder van je energie vragen.
Kies je ervoor om contact te hebben dat belastend of triggerend zou kunnen zijn? Bedenk dan vooraf wat je kunt doen om te gronden en te reguleren. En weet dat je altijd ter plekke naar huis kunt gaan, ook al is dat met een smoes. Jouw welzijn staat voorop.
5. Zorg voor downtime
ls je last hebt van traumaklachten, kun je sneller overprikkelt raken en (tijdelijk) minder energie hebben. Ook ontregeling rondom de feestdagen kan veel van je vragen. Zorg daarom voor voldoende downtime. Dat is dagelijks een goed idee en vooral na intensief sociaal contact of een andere activiteit die veel van je vraagt.
Rust, stilte, een wandeling in de natuur, lekker op de bank liggen, je favoriete serie kijken, uitgebreid douchen en vooral even niets hoeven. Ook deze momenten kun je vooraf inplannen (zie handvat 3) om overprikkeling zoveel mogelijk te voorkomen.
6. Wees trots op jezelf
Wees trots op jezelf. Hoe dan ook. Als je traumaklachten hebt en/of daarvan aan het helen bent, kun je rondom de feestdagen tegen extra uitdagingen aanlopen. Nog los van het feit dat leven met traumaklachten en ervan helen al veel van je kan vragen.
Herinner jezelf eraan hoe moedig je bent en prijs jezelf voor de stappen die je zet. Ook al zijn ze klein, alles is van betekenis. Dat je een planning hebt gemaakt, een lekkere maaltijd hebt bereid of naar je eigen behoeftes hebt geluisterd. Niemand loopt jouw pad. En niets is voor altijd. Volgend jaar kunnen de feestdagen er al weer heel anders uitzien.
Meer over dit onderwerp