Iedereen kan verschil maken

‘Bart, kun je even komen?’ Een collega staat bij de deur van mijn lokaal. De leerlingen van mijn eigen klas zijn ontspannen voor zichzelf bezig en de hulpverlener is rustig in de klas aanwezig. Ik loop naar de deur en vraag wat er is.

‘Murat is erg boos, we houden hem haast niet en hij vroeg om jou. Hij is nu op kantoor.’

Murat is vier maanden geleden gestart bij ons op het speciaal onderwijs, in mijn kleinschalige klas voor kinderen die moeten leren zich weer op school te handhaven. Sinds twee weken is hij aan het opbouwen in een meer reguliere groep. Het gaat erg goed. Hij werkt hard en heeft leuk contact met kinderen en leerkrachten.

Vanochtend had hij voor de pauze echter een klasgenoot gepest en was vervolgens boos en uit contact geraakt. Het gaat weleens mis. Deze kinderen zijn niet voor niets naar onze school gekomen.

Ik loop mee naar het kantoor en zie Murat achter het raam van de deur, worstelend met een andere collega. Zij is erg rustig en blijft voor de deur staan. Hij gaat flink tekeer en ik maak de deur open.

‘Kom maar, kereltje’, zeg ik, en ik pak hem vast zoals ik dat met hem heb afgesproken. Met zijn rug tegen mij aan, zijn polsen vast voor zijn buik. Het geeft hem de mogelijkheid om snel te ontspannen.

‘Wil je met meester Bart praten?’, zegt een collega. ‘Niet hier!’, briest Murat. ‘Kom, we gaan naar de ruimte hiernaast’,  zeg ik en neem hem mee, nog steeds voor me geklemd.

Er staan wat stoelen rond een tafel. Ik laat hem los en we pakken allebei een stoel. Een traan hangt onder zijn ene oog en een veeg tranen zit onder het andere. Het trauma straalt ervan af. Onmacht, frustratie en veel verdriet.

Hij zegt niets. Ik zeg niets. We zitten naast elkaar. Een cruciaal moment. Ik voel de neiging om dingen te zeggen of vragen, zoals: wat is er gebeurd?

Want zo zijn wij. We zijn praters. We willen verklaren en beredeneren. We willen vragen aan de ander: Wat heb jij nodig? Of: hoe kan ik jou helpen? Maar wanneer je getriggerd bent, heb je doorgaans geen toegang tot dit soort ‘reason’.

We zitten zwijgend bij elkaar. Ik kijk af en toe naar Murat en voel de energie. Co-reguleren. Het duurt een minuut of vijf. Vijf lange minuten. En dan zegt hij: ‘Het gaat wel weer. Mag ik naar de klas?’ ‘Is goed, jongen. Ik loop met je mee.’

Murat heeft daarna een fijne tijd in zijn nieuwe klas, bij mijn lieve collega’s, die eveneens niet doorvragen, maar hem laten zijn.

Vlak voor het naar huis gaan moet ik hem nog even duwen op de schommel. ‘Vet hoog.’ Een fijn gevoel om het weekend mee te beginnen.

Opnieuw realiseer ik me: je kunt op ieder moment het verschil maken in het leven van een kind, zelfs wanneer je niet precies weet wat er zich van binnen afspeelt.